Trang chủ   Email   Sơ đồ site
Thứ bảy 04/04/2020 20:16:25   Tiếng việt   English  
 
Tin nổi bật
 Tạp chí Khoa học và Công nghệ Thủy lợi số 58 năm 2020 
 Tuyển sinh đào tạo trình độ thạc sỹ liên kết với ĐH Khoa học Ứng dụng TH Koln (CHLB Đức) 
 
  Phần mềm Quản lý KHCN  
Nghiên cứu chế tạo bơm ly tâm hút xa 200m phục vụ nuôi trồng thủy sản ven biển

Nghề nuôi trồng thủy sản trên cát đang phát triển mạnh mẽ ở các tỉnh ven biển nước ta. Từ thực tế cho thấy, nghề này đã đem lại hiệu quả kinh tế cao cho các hộ gia đình và đơn vị nuôi trồng thủy sản, làm giàu cho chính họ, giải quyết việc làm cho người lao động và góp phần phát triển kinh tế xã hội ở các địa phương. 

 

Để phát triển nuôi trồng thuỷ sản trên bãi cát, trước hết cần phải đáp ứng 2 điều kiện về công trình như sau:

- Phải xây dựng các ao nuôi trồng thủy sản trên bãi cát; 

- Phải xây dựng trạm bơm hút nước biển để cấp nước cho các ao nuôi. 

Tuy nhiên, khi triển khai, việc xây dựng trạm bơm hút nước biển để cấp nước cho các ao nuôi gặp nhiều vướng mắc về kỹ thuật và đang là vấn đề bức xúc hiện nay.   

Ở nước ta, các trạm bơm hút nước biển cấp nuớc nuôi trồng thủy sản thường áp dụng các loại sau: 

1. Trạm bơm hút nuớc biển qua kênh dẫn hở

2. Trạm bơm hút nuớc biển từ bể thu, có ống dẫn nước từ biển vào bể thu

3. Trạm bơm hút nước biển qua bộ lọc chìm dưới cát

4. Trạm bơm hút nuớc biển có rọ rác đặt ngược

5. Trạm bơm chìm hút nước biển từ xa đẩy vào ao chứa

Mỗi loại trạm bơm nói trên có ưu điểm riêng, được lựa chọn áp dụng tuỳ thuộc vào điều kiện địa hình và tài chính của từng địa phương. Bơm chìm có nhiều ưu điểm hơn cả nhưng giá thành quá cao, điều kiện quản lý vận hành cũng khắt khe, hơn nữa bơm chìm hay bị cát bồi lắng trong buồng bơm làm kẹt cánh quạt. Nhìn chung các giải pháp  nói trên vẫn chưa khắc phục được 3 tồn tại sau:

- Máy bơm hút nước biển bị ngập nước khi thủy triều lên cao (trừ bơm chìm)

- Bị tắc cát trong ống hút dẫn nước từ biển vào máy bơm.

- Hệ thống ống hút bị sóng biển phá hủy do bị sóng va đập và lão hóa

Các trạm bơm hút nước biển có chiều cao hút địa hình thấp HHUT = 3-4m , nhưng do bãi cát ven biển có độ dốc thấp nên chiều dài ống hút máy bơm khá lớn L = 150-200m (tính từ máy bơm đến trõ hút nước). Với bơm ly tâm thông thường có cột hút chân không thấp [HCK] = 4  6 m, loại bơm này không thỏa mãn yêu cầu hút xa nước biển, có chiều dài ống hút L = 150 - 200m để cấp nước cho các ao nuôi trồng thủy sản trên bãi cát.       

Để hút được nước biển với chiều dài ống hút L=200m cần máy bơm có cột  hút chân không lớn hơn các bơm ly tâm thông thường,  yêu cầu máy bơm có cột hút chân không lớn đạt [HCK] =8,0m. Việc sử dụng bơm ly tâm  thông thường có cột hút chân không thấp  [HCK ] 5m chỉ cho phép lắp đặt bơm cách xa mép nước biển L  150m (lúc cạn nhất), máy bơm sẽ bị ngập nứơc biển khi thủy chiều lên cao, bơm sẽ bị phá hủy nhanh chóng do nước biển ăn mòn. Nếu lắp đặt máy bơm  ở vị trí cách xa mép nước biển L= 200m (lúc cạn nhất) thì máy bơm sẽ không hút được nước biển khi thủy triều hạ thấp. Mặt khác, để tránh sóng biển và cát biển phá hủy máy bơm, khi xây dựng công trình trạm phải đưa trạm bơm vào vị trí nội đê ven biển sẽ an toàn hơn khi mưa bão và khi thủy chiều dâng cao. 

Nếu chúng ta nghiên cứu và chế tạo được bơm ly tâm hút xa có khả năng hút trực tiếp nước biển với chiều dài ống hút L= 200m, khi  thủy triều dâng cao máy bơm không bị ngập nước, ống hút luôn luôn có áp lực hút sẽ làm thông tắc cát, ngoài ra, ống hút chôn chìm dưới cát sẽ không bị phá hủy do sóng biển va đập và không bị lão hóa do nhiệt độ môi trường. Như vậy chúng ta sẽ khắc phục được các tồn tại nói trên của bơm hút nước biển  phục vụ nuôi trồng thủy sản ven biển.

Xuất phát từ yêu cầu của sản xuất cần bơm ly tâm hút xa cho các trạm  bơm hút nước biển phục vụ nuôi trồng thủy sản có ống hút dài 200m, xuất phát từ sự  phù hợp về kỹ thuật và trình dộ dân trí quản lý vận hành các trạm bơm ly tâm, năm 2006 tại chuyến đi công tác ở Hải Linh - Quảng Trị, tác giả đã hình thành ý tưởng: Nghiên cứu chế tạo bơm ly tâm hút xa 200m phục vụ nuôi trồng thủy sản ven biển.   

QUÁ TRÌNH NGHIÊN CỨU BƠM LY TÂM HÚT XA 200M PHỤC VỤ NUÔI TRỒNG THỦY SẢN VEN BIỂN

Đầu năm 2006, tác giả đã thực hiện hợp đồng chế tạo và lắp đặt bơm ly tâm phục vụ nuôi trồng thủy sản tại Diễn Châu - Nghệ An có công xuất 33kw. Tác giả đã chọn mô hình bơm hút nước biển từ bể thu, có ống dẫn nước biển vào bể thu dài 200m.

Sau một thời gian vận hành, ống dẫn dài 200m từ biển vào bể thu bị tắc cát, mặt khác khi thủy chiều hạ thấp trong ống dẫn có không khí và bị nổi ống dẫn khi thủy chiều lên cao làm phá vỡ hệ thống dẫn nước bằng ống nhựa PVC. Có thể nói rằng tác giả đã thất bại ở mô hình bơm hút nước biển từ bể thu nói trên.

Cuối năm 2006 tác giả đi công tác ở huyện Hải Linh - Quảng Trị đã nhìn thấy trạm bơm hút nước biển từ bể thu có kênh dẫn hở dẫn nước biển vào bể hút trạm bơm dài 150m. Nhược điểm của trạm bơm này là hàng ngày phải dùng máy súc nạo vét kênh dẫn hở 150m do bị cát san lấp kênh dẫn khi thủy chiều lên cao, gây tốn kém rất nhỉều  tiền bạc để nạo vét kênh dẫn. Để khắc phục các nhược điểm nói trên, tại chuyến đi công tác này tác giả đã hình thành ý tưởng: Nghiên cứu chế tạo bơm  ly tâm hút xa 200m phục vụ nuôi trồng thủy sản ven biển.

Đến năm 2009 chính thức được Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn giao nhiệm vụ trong đề tài: Nghiên cứu thiết kế chế tạo bơm ly tâm phục vụ nuôi trồng thủy sản ven biển (với kinh phí hạn hẹp 450 triệu đồng). 

Tác giả có ý tưởng nghiên cứu là bơm ly tâm hút xa 200m, nhưng chưa khẳng định được sự thành công nên chỉ chọn tên đề tài là bơm ly tâm phục vụ nuôi trồng thủy sản ven biển, với kinh phí đầu tư nghiên cứu rất hạn hẹp (450 triệu) nên đã đầu tư nghiên cứu chế tạo bơm ly tâm hút xa có công suất 11kw. Kế thừa kết quả thành công của đề tài nghiên cứu chế tạo bơm ly tâm hút sâu (năm 2004), quá trình nghiên cứu bơm ly tâm hút xa cũng có nhiều thuận lợi.

Về bản chất kỹ thuật bơm ly tâm hút xa chính là bơm ly tâm hút sâu có cột hút chân không lớn đạt [HCK]=8,0m. Nhưng cái khác là vật liệu chế tạo bơm phả