Trang chủ   Email   Sơ đồ site
Thứ tư 17/10/2018 14:19:05   Tiếng việt   English  
 
Tin nổi bật
 Thông tin Luận án Tiến sỹ Kỹ thuật (NCS. Trần Thái Hùng) 
 Tuyển dụng viên chức 
 Tuyển sinh đào tạo Tiến sĩ năm 2018 
 Tạp chí Khoa học và Công nghệ Thủy lợi số 46 năm 2018 
 
  Khoa học công nghệ  
Độ sai số mô hình phần tử hữu hạn lan truyền mặn trong nước đưới dất trong không gian một chiều sử dụng phần tử tuyến tính của một số bài toán chuẩn

Bài báo trình bày kết quả đánh giá sai số giữa mô hình giải tích và mô hình (MH) số phần tử hữu hạn (PTHH) sử dụng hàm dáng tuyến tính một số bài toán chuẩn một chiều và các đánh giá sai số...

 

Kết quả nổi bật cho thấy: 1) Với biên có nồng độ chất ô nhiễm-muối không đổi, khu vực càng gần biên độ sai số càng nhỏ (sai số tương đối không quá 0.05%-0,06%) 2) Với ranh giới giữa NDĐ bị ô nhiễm và không bị ô nhiễm, sai số của MH PTHH cao trong khoảng thời gian đầu của quá trình lan truyền, và giảm dần theo thời gian; 3) Sai số tuyệt đối và sai số tương đối của nồng độ theo MH PTHH không đồng bộ (sai số tuyệt đối lớn nhưng sai số tương đối lại nhỏ và ngược lại) có thể có mặt ở những miền có giá trị nồng độ lớn và thấp. Từ kết quả nghiên cứu đã kiến nghị về việc lựa chọn biên mô hình hợp lý để giảm thiểu sai số trong mô phỏng đồng thời việc đánh giá độ sai số kết quả MH PTHH cần lưu ý việc sử dụng sai số tuyệt đối hay sai số tương đối (phụ thuộc vào yêu cầu thực tế của bài toán lan truyền chất rất độc hại nên sử dụng giá trị sai số tương đối, và những chất không độc hại như độ mặn thì nên dùng giá trị tuyệt đối...).

1. MỞ ĐẦU

Nghiên cứu lan truyền mặn trong nước dưới đất là một lĩnh vực rất quan trọng đối với nước ta do đường bờ biển dài và nguy cơ xâm nhập mặn nước dưới đất từ nước biển rất cao. Ở trong nước, các nghiên cứu nhiễm mặn còn tương đối mới mẻ, hạn chế và thông thường trong các báo cáo đánh giá tài nguyên nước dưới đất chủ yếu nêu lên biên giới phân chia vùng có nước mặn với độ tổng khoáng hóa bằng 1g/l và đề xuất rằng cần lưu ý đến khả năng nhiễm mặn vào các công trình khai thác tại các khu vực này, nhưcác tác giả Đặng Hữu Ơn (1996, 1997), Nguyễn Trường Giang và nnk (1998), Nguyễn Văn Đản và nnk (1998), Ngô Ngọc Cát và Đoàn Văn Cánh (1998), Ngô Ngọc Cát và nnk (1998), Hồ Vương Bính và nnk (1996). Một số tác giả có sử dụng mô hình số trong đánh giá nhiễm mặn như Phạm Quý Nhân (2000), Ngô Đức Chân và Trương Thanh Cường (2005), Bùi Trần Vượng (2008), Phan Chu Nam (2010)... Nghiên cứu sử dụng phương pháp phần tử hữu hạn trong mô phỏng chuyển động của nước dưới đất, lan truyền các chất ô nhiễm và nhiễm mặn có tác giả Nguyễn Văn Hoàng qua một số công trình đã công bố như mô hình chuyển động nước dưới đất và xâm nhập mặn khu vực Nam Định (Vũ Đình Hùng chủ nhiệm, 2000) trong đề tài "Nghiên cứu nguyên nhân làm suy thoái chất lượng nước dưới đất vùng duyên hải Nam Định, Hải Phòng và giải pháp khắc phục", tổng quan nghiên cứu nhiễm mặn đất-nước ven biển và một kết quả nghiên cứu ban đầu về giải pháp bổ cập nhân tạo nước dưới đất và chống xâm nhập mặn bằng đê ngầm (Nguyễn Văn Hoàng và Nguyễn Thành Công, 2001), Groundwater Artificial Recharge and Salinization Prevention as a Drought-Fighting Measure in Central Coastal Areas of Vietnam (Shaft Meister and Nguyen Van Hoang, 2001), Ground Water Abstraction Potential and Salt Water Intrusion Issue in Da Nang Coastal Area (Phạm Quý Nhân, Nguyễn Văn Hoàng, 2005), đánh giá tiềm năng nước dưới đất và khả năng nhiễm mặn trong quá trình khai thác trên đảo Vĩnh Thực-Quảng Ninh (Nguyễn Văn Hoàng và Ngô Ngọc Cát, 2005), mô hình phần tử hữu hạn đánh giá xâm nhập mặn công trình khai thác nước dưới đất ven biển tỉnh Thái Bình do nước biển dâng (Nguyễn Văn Hoàng và nnk, 2011)...

Tuy nhiên, nghiên cứ đánh giá sai số tính toán nồng độ các chất ô nhiễm hoặc muối theo kết quả mô hình số chưa được phân tích đánh giá cụ thể. Trong chương trình nghiên cứu cơ bản định hướng ứng dụng, đề tài nghiên cứu mang mã số ĐT.NCCB-ĐHUD.2012-G/04 được tài trợ bởi Quỹ phát triển khoa học và công nghệ quốc gia-NAFOSTED thực hiện xây dựng phần mềm mô hình phần tử hữu hạn chuyển động nước dưới đất và lan truyền các chất ô nhiễm cũng như nhiễm mặn. Bài viết trình bày kết quả nghiên đánh giá sự đúng đắn và xác định độ chính xác của phần mềm chương trình được xây dựng thông qua việc so sánh các kết quả của mô hình số và kết quả lời giải tích chính xác của một số bài toán chuẩn lan truyền các chất ô nhiễm và nhiễm mặn.

2. MỘT SỐ BÀI TOÁN CHUẨN MỘT CHIỀU LAN TRUYỀN CHẤT Ô NHIỄM NƯỚC DƯỚI ĐẤT

2.1. Nguồn ô nhiễm ở dạng dải trong một thời gian rất ngắn

2.2. Biên ô nhiễm mãi mãi

3. MÔ HÌNH PHÂN TỬ HỮU HẠN LAN TRUYỀN CHẤT Ô NHIỄM HOẶC NHIỄM MẶN NƯỚC DƯỚI ĐẤT MỘT CHIỀU

4. ĐÁNH GIÁ SAI SỐ KẾT QUẢ MÔ HÌNH PTHH SỬ DỤNG PHẦN TỬ TUYẾN TÍNH SỐ MỘT SỐ BÀI TOÁN CHUẨN LAN TRUYỀN CÁC CHẤT Ô NHIỄM

4.1. Nguồn ô nhiễm ở dạng dải trong một thời gian rất ngắn, nước dưới đất không chuyển động

4.2. Biên tiếp xúc ô nhiễm mãi mãi và nước dưới đất có chuyển động

5. NHẬN XÉT, KẾT LUẬN-KIẾN NGHỊ

TÀI LIỆU THAM KHẢO

[1]        Wen-Hsiung Li, 1972. Differential equations of hydraulic transients, dispersion, and groundwater flow. Mathematical Methods in Water Resources. Prentice-Hall, Inc., Englewood Cliffs, New Jersey.

[2]             Zienkiewicz O. C. and Morgan K., 1983. Finite elements and approximation. John Wiley & Sons.

[3]        Peter S. Huyakorn & George F. Pinder, 1987. Computational methods in subsurface flow. Academic Press, Inc. Harcourt Brace Jovanivich, Publishers.

[4]        Huyakorn Pinder, 1987, Computational method in subsurface flow, Academic Press.

[5]        Jacob Bear and Arnold Verruijt, 1987, Modeling groundwater flow and pollution, D. Reidel Publishing Company, Dordrecht, Holand.

[6]        Jacob Bear, 1979, Hydraulics of groundwater, McGraw-Hill Publishing Company.

[7]        Bear, J., 1972. Dynamics of Fluids in Porous Media, Elsevier, New York.

[8]      Nguyễn Văn Hoàng, 2014. Báo cáo chuyên đề thuộc ĐT.NCCB-ĐHƯD.2012-G/04: Xây dựng mô hình bài toán chuẩn lan truyền các chất ô nhiễm trong nước dưới đất sử dụng phần tử tuyến tính.


Xem bài báo tại đây: Độ sai số mô hình phần tử hữu hạn lan truyền mặn trong nước đưới dất trong không gian một chiều sử dụng phần tử tuyến tính của một số bài toán chuẩn

Tác giả: Nguyễn Văn Hoàng
                  Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam
                  Nguyễn Thành Công
                  Viện Khoa học Thủy lợi Việt Nam

                                                                                                                TẠP CHÍ KH&CN THỦY LỢI  

 
 
Các bài liên quan
 Tác động của hệ thống hồ chứa thượng nguồn đến sự biến đổi chế độ thủy văn, thủy lực và lòng dẫn hạ du (01/10/2018)
 Phân cấp quản lý, khai thác công trình thủy lợi vùng đồng bằng sông Cửu Long: Một tiếp cận dựa trên nhận thức cộng đồng (26/09/2018)
 Giải pháp công nghệ gia cường kết cấu bê tông cốt thép bằng vật liệu cốt sợi tổng hợp (18/09/2018)
 Một số giải pháp công nghệ nhằm nâng cao hiệu quả quản lý, khai thác, sử dụng tài nguyên nước vùng Tây Nguyên (10/09/2018)
 Kết quả nghiên cứu xây dựng bản đồ nguy cơ sạt lở bờ sông Sê San thuộc lãnh thổ Việt Nam (05/09/2018)
Thông báo
 Tuyển dụng viên chức [25/09/2018]
 Tuyển sinh đào tạo Tiến sĩ năm 2018 [11/09/2018]
 Bảo vệ luận án TSKT cấp Viện (NCS. Đỗ Thế Quynh) [08/08/2018]
 
Văn bản pháp quy
 
 
VIDEO
Xem tiếpxemtiep
 
 
LIÊN KẾT
 
 
THÔNG TIN HỮU ÍCH

Thời tiết



 
 
 
© Cơ quan chủ quản: VIỆN KHOA HỌC THỦY LỢI VIỆT NAMSố người đang online: 53
Địa chỉ: 171 Tây Sơn - Đống Đa - Hà Nội. Điện thoại: 84.43.8522086, Fax: 84.43.5632827 Tổng số người truy cập: 29,733,441
Giấy phép xuất bản số: 200/GP - BC, Cục Báo chí - BVHTT, cấp ngày 02/11/2005  
Ghi rõ nguồn 'Viện Khoa học Thủy lợi Việt Nam' hoặc 'VAWR.ORG.VN' khi bạn phát hành lại thông tin từ Website này.
® Powered by VAWR