Đánh giá thực trạng tài nguyên nước tỉnh Bến Tre và đề xuất một số giải pháp bảo vệ nguồn nước
05/10/2026Bến Tre là một tỉnh thuộc vùng đồng bằng sông Cửu Long, Phía Đông tiếp giáp biển Đông với chiều dài đường biển khoảng 65 km; Phía Bắc giáp với tỉnh Tiền Giang; Phía Nam giáp với Trà Vinh; Phía Tây giáp với Vĩnh Long;Trung tâm của tỉnh Bến Tre cách Thành phố Hồ Chí Minh 87 km về phía Tây qua tỉnh Tiền Giang và Long An.
Là tỉnh ven biển bị chi phối bởi triều biển Đông. Tác động của BĐKH -NBD cùng với việc khai thác quá mức ở thượng lưu gây yếu tố bất lợi như lũ, hạn hán, xâm nhập mặn và các yếu tố thời tiết cực đoan đối với khu vực ven biển tỉnh Bến Tre nói riêng bị thiếu nước ngọt một cách nghiêm trọng, đặc biệt vào các tháng mùa khô, do lượng mưa mùa khô chỉ chiếm 4÷6 % lượng mưa năm. Mặt khác tỉnh nằm ở cuối nguồn của sông Tiền, nơi thoát nước ra và là vùng bị ảnh hưởng mạnh thủy triều của biển Đông làm cho xâm nhập mặn sâu. Dưới tác động của biến đổi khí hậu, nước biển dâng, vấn đề khai thác nước quá mức từ thượng lưu hiện nay, đã gây ra các yếu tố bất lợi và các yếu tố thời tiết cực đoan cho tài nguyên nước như suy thoái, hạn hán, xâm nhập mặn, làm cho chất lượng nước của vùng đang ngày càng xấu đi. Bên cạnh những thiệt hại nghiêm trọng về con người và vật chất do lũ lụt gây ra, việc thiếu hụt nguồn nước ngọt vào mùa khô ở vùng nghiên cứu cũng đã và đang trở nên trầm trọng, ảnh hưởng lớn đến sự phát triển kinh tế - xã hội.
Bài viết đánh giá thực trạng thiếu hụt nguồn nước ngọt của vùng, nguyên nhân gây ra và phân tích các yếu tố tác động tới Tài nguyên nước, đề xuất một số giải pháp trước mắt và lâu dài để khắc phục tình trạng này nhằm giảm thiểu những tác động nêu trên, góp phần ổn định chính trị và an ninh nguồn nước cho tỉnh Bến Tre.
ĐẶT VẤN ĐỀ
1. NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
2. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN
2.1. Phân tích tác động từ yếu tố tự nhiên
2.2. Tính toán nhu cầu nước cho tỉnh Bến Tre
2.3. Đề xuất một số giải pháp Quản lý Tài nguyên nước hợp lý cho tỉnh Bến Tre
3. KẾT LUẬN - KIẾN NGHỊ
TÀI LIỆU THAM KHẢO
[1] Viện Khoa học Thủy lợi miền Nam (2020), Báo cáo tổng hợp Đề tài: KC.08.25/16-20: “Nghiên cứu diễn biến nguồn nước, chất lượng nước và đề xuất các giải pháp khai thác thích hợp nhằm nâng cao hiệu quả và hạn chế rủi ro thiên tai (hạn mặn) vùng nuôi thủy sản, trồng trọt ven biển đồng bằng sông Cửu Long”.
[2] UBND tỉnh Bến Tre (2023), Báo cáo tổng hợp Quy hoạch tỉnh Bến Tre thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050 (Bản rà soát sau thẩm định ngày 23/05/2023). Ủy ban nhân dân tỉnh Bến Tre (2023), Báo cáo tổng hợp Quy hoạch tỉnh Bến Tre thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050.
[3] Cục Thống kê tỉnh Bến Tre (2023), Niên giám thống kê tỉnh Bến Tre năm 2023
[4] Sở Tài nguyên Môi trường tỉnh Bến Tre (2021), Báo cáo tổng hợp kết quả quan trắc môi trường tỉnh Bến Tre năm 2021.
[5] Sở Tài nguyên Môi trường tỉnh Bến Tre (2022), Báo cáo tổng hợp kết quả quan trắc môi trường tỉnh Bến Tre năm 2022.
[6] Viện QHTL miền Nam thực hiện năm (2017), Điều chỉnh, bổ sung quy hoạch thủy lợi tỉnh Bến Tre đến năm 2020 và định hướng đến năm 2030.
[7] Viện kỹ thuật Biển thực hiện năm (2016) Điều tra đánh giá diễn biến lòng dẫn, bồi lắng sạt lở, xâm nhập mặn và dòng chảy trong hệ thống sông vùng ĐBSCL, năm 2014; 2015. (Đo đạc giám sát mặn ở Đồng bằng sông Cửu Long).
[8] Viện QHTL miền Nam thực hiện năm (2018), Quy hoạch thủy lợi tỉnh Bến Tre đến năm 2030.
[9] Viện quy hoạch thủy lợi miền Nam (2018,) Quy hoạch cấp nước và vệ sinh môi trường nông thôn tỉnh Bến Tre đến năm 2030.
[10] Uỷ ban nhân dân tỉnh Bến Tre, 2023. Báo cáo tổng hợp Quy hoạch tỉnh Bến Tre thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050.
[11] Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Bến Tre, 2023. Báo cáo tổng hợp nhiệm vụ “Đánh giá hiện trạng và xây dựng kế hoạch quản lý chất lượng môi trường nước mặt tỉnh Bến Tre”.
[12] Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Bến Tre, 2021. Báo cáo hiện trạng môi trường tỉnh Bến Tre giai đoạn 2016-2020.
[13] Trần Ký, đề tài cấp bộ 2016- 2018, đánh giá thực trạng tài nguyên nước tỉnh Bến Tre và đề xuất giải pháp quản lý Tài nguyên nước hợp lý.
[14] Trung tâm nghiên cứu dịch vụ công nghệ và môi trường 2024 , đề tài “Điều tra, đánh giá hiện trạng khai thác, sử dụng tài nguyên nước mặt trên địa bàn tỉnh Bến Tre”.
[15] Tiêu chuẩn TCVN 13606:2023 Cấp nước - Mạng lưới đường ống và công trình - Yêu cầu thiết kế.
______________________________________________________________________
Chi tiết bài báo xem tại đây: Đánh giá thực trạng tài nguyên nước tỉnh Bến Tre và đề xuất một số giải pháp bảo vệ nguồn nước
Trần Ký, Tôn Thất Lãng
Trường Đại học Tài nguyên và Môi trường
TẠP CHÍ KH&CN THỦY LỢI
Ý kiến góp ý:
