Nghiên cứu khả năng mở rộng công suất các nhà máy thủy điện

Trong bối cảnh tỷ trọng nguồn năng lượng tái tạo tăng nhanh, hệ thống điện Việt Nam ngày càng cần các nguồn điện linh hoạt nhằm đảm bảo vận hành an toàn và ổn định. Nghiên cứu này nhằm đánh giá khả năng mở rộng công suất các nhà máy thủy điện hiện hữu, khi dư địa phát triển mới thủy điện lớn hầu như không còn. Nghiên cứu đề xuất các tiêu chí đánh giá dựa trên số giờ sử dụng công suất lắp máy và số giờ đảm bảo năng lượng phát công suất khả dụng trong mùa khô. Kết quả áp dụng cho 20 nhà máy thủy điện lớn có khả năng điều tiết dài hạn cho thấy, tiềm năng mở rộng công suất phụ thuộc đáng kể vào mức độ điều tiết của hồ chứa; để đảm bảo yêu cầu phủ đỉnh tối thiểu 5 giờ, tổng công suất có thể mở rộng thêm khoảng 6500 MW. Kết quả nghiên cứu cung cấp cơ sở khoa học cho việc lập kế hoạch phát triển các nguồn lưu trữ và nâng cao an ninh năng lượng quốc gia

1. MỞ ĐẦU

2. CƠ SỞ NGHIÊN CỨU VÀ TIÊU CHÍ ĐÁNH GIÁ

3. PHƯƠNG PHÁP TÍNH TOÁN

4. KẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN

5. KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ

TÀI LIỆU THAM KHẢO

[1] JICA, The Study of Hydropower Optimization in Sri Lanka. 2004: Japan international cooperation agency, Tokyo, Japan. p. 107.

[2] Fernanda Fortes Westin, Marco Aurélio dosSantos, và IsabelleDuran Martins, Hydropower expansion and analysis of the use of strategic and integrated environmental assessment tools in Brazil. Renewable and Sustainable Energy Reviews, 2014. 37.

[3] Kayla Garrett, Ryan A McManamay, và Jida Wang, Global hydropower expansion without building new dams. Environmental Research Letters, 2021. 16(11): p. 1-15.

[4] Phan Trần Hồng Long, Nghiên cứu các phương thức phối hợp vận hành phát điện sau khi mở rộng thủy điện Hòa Bình. Tạp chí khí tượng thủy văn, 2020. 712: p. 42-48.

[5] Hoàng Công Tuấn, Đánh giá lợi ích năng lượng khi mở rộng nhà máy thủy điện, áp dụng cho nhà máy thủy điện A Vương. Tạp chí Khoa học kỹ thuật Thủy lợi và Môi trường, 2021. Số đặc biệt: p. 28-35.

[6] Nguyễn Huy Hoạch, Lợi thế của Việt Nam khi mở rộng nhà máy thủy điện và phát triển thủy điện tích năng. Tạp chí Năng lượng Việt Nam, 2023.

[7] Hoàng Công Tuấn, Đánh giá hiệu quả thay thế của nhà máy thủy điện mở rộng. Tạp chí Khoa học và Công nghệ Thủy lợi, 2022. 72: p. 105-112.

[8] EVN-PECC1, Báo cáo nghiên cứu bổ sung các dự án thuỷ điện mở rộng vào Quy hoạch điện VIII. 2021, Công ty cổ phần tư vấn điện 1 (PECC1).

[9] Website-NSMO. National Power System and Market Operator Company, https://www.nsmo.vn/.

[10] Chính phủ, Quyết định số 768/QĐ-TTg ngày 15/4/2025 của Chính phủ về việc Phê duyệt Điều chỉnh Quy hoạch phát triển điện lực quốc gia thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050. 2025.

[11] Nguyễn Huy Hoạch, Phát triển thủy điện tích năng ở Việt Nam - Các thách thức và giải pháp chính sách. Tạp chí Năng lượng Việt Nam, 2025.

[12] Bộ Công thương, Thông tư số 41/2010/TT-BCT: Quy định phương pháp xác định giá phát điện; trình tự, thủ tục xây dựng, ban hành khung giá phát điện và phê duyệt hợp đồng mua bán điện. 2010. p. 81.

[13] Nguyễn Huy Hoạch, Cơ cấu nào cho nguồn điện gió, mặt trời trong Quy hoạch điện VIII? Tạp chí Năng lượng Việt Nam, 2021.

[14] Trần Hồng Thái, Phùng Tiến Dũng, Đoàn Văn Hải, Đoàn Quang Trí, và Dương Quốc Hùng, Ứng dụng mô hình thống kê dự báo dòng chảy tháng phục vụ quy trinh vận hành liên hồ chứa sông Sê San trong mùa cạn. Tạp chí khí tượng thủy văn, 2017. 05/2017: p. 1-13.

[15] J. Liu, X. Yuan, J. Zeng, Y. Jiao, Y. Li, L. Zhong, và L. Yao, Ensemble streamflow forecasting over a cascade reservoir catchment with integrated hydrometeorological modeling and machine learning. Hydrol. Earth Syst. Sci., 2022. 26(2): p. 265-278.

[16] Hoàng Công Tuấn, Phan Trần Hồng Long, Lê Thị Minh Giang, và Nguyễn Thị Nhớ, Nghiên cứu, đánh giá tương quan chế độ dòng chảy đến hồ chứa các nhà máy thủy điện lớn ở Việt Nam. Tạp chí Khoa học kỹ thuật Thủy lợi và Môi trường, 2024. 89: p. 102-109.

[17] Wenhua Wan, Jianshi Zhao, và Jiabiao Wang, Revisiting Water Supply Rule Curves with Hedging Theory for Climate Change Adaptation. Sustainability, 2019. 11(7): p. 1827.

[18] Bộ môn Thủy Điện và Năng lượng tái tạo, Giáo trình Thủy Năng. Nhà xuất bản Xây dựng, Hà Nội., Trường Đại học Thủy lợi, 2024, 352.

______________________________________________________________________

Chi tiết bài báo xem tại đây: Nghiên cứu khả năng mở rộng công suất các nhà máy thủy điện

Hoàng Công Tuấn
Trường Đại học Thủy lợi

TẠP CHÍ KH&CN THỦY LỢI